door motornieuws 12 november 2014

MotorNieuws top 10: de meest invloedrijke motoren ooit

Het is verdomd moeilijk om een lijstje te maken met de 10 meest invloedrijke motoren aller tijden. Precies daarom is het belangrijk te weten dat we het hier niet over de 10 beste motoren hebben. Of de 10 motoren waarmee je absoluut eens moet gereden hebben. Dit zijn 10 motoren die de grootste invloed gehad hebben op de motoren die daarna gebouwd zijn en bijgevolg aan de basis liggen van hoe de motorfietsen er anno 2014 uitzien. De lijst is niet zaligmakend en kan er op basis van persoonlijke voorkeuren anders uitzien. Commentaren zijn dan ook welkom. Shoot!

10. Suzuki GSX-R 750

Je kunt argumenteren dat de Suzuki GSX-R 750 naast of zelfs boven de Honda CBR 900 RR Fireblade in deze lijst moest gestaan hebben. Dat is niet zo omdat de Suzuki niet echt in de buurt van het vermogen van een 1000 cc kwam en bovendien was het frame aan de slappe kant. Twee zaken die de Gixxer minder innovatief maken dan de Blade. Maar dat neemt niet weg dat de GSX-R 750 in zijn hoogdagen eind de jaren tachtig een machtig wapen was. Net zoals de Blade heeft de Suzuki niets unieks, maar het is vooral zijn concept dat hem een plaats in deze klassering oplevert. Aluminium frame, best wat vermogen voor een 750 en uiterst sportief geïnspireerd. Het zijn eigenschappen die in elke sportmotor die volgde op de GSX-R 750 bleven terugkeren. Kwatongen beweren zelfs dat ze de inspiratie vormden waarrond de Fireblade in ’92 gebouwd werd. Honda zegt van niet…

9. Yamaha OW61

De enige echte racer in dit lijstje verdient zijn plaats omdat het de motor is die als eerst iets gebruikte dat op een aluminium frame leek. Het concept zou later uitgebouwd worden tot Yamaha’s wereldberoemde Deltabox frame. Maar op de OW61 zat het aluminiumframe dat door Roberts mee ontwikkeld was en op de OW70 zou doorontwikkeld worden. En van daaruit groeide het door tot de wegmotoren die we nu nog gebruiken. Andere troef van de 0W61 was dat het de eerste van een lange reeks V4 tweetakt racers was. Ook dit was de basis voor heel wat generaties van (race)motoren nadien.

8. BMW R12

BMW staat momenteel bekend om het gebruik van alternatieve ophangingen (Telelever, Paralever…) maar in 1936 was de R12 (gevolgd door de R17) de eerste motor die een gedempte telescopische voorvork gebruikte. Andere merken hadden al eerder telescoopvorken op hun motoren geplaatst, maar die waren niet gedempt. BMW gebruikte olie om de werking van de vork te verbeteren, een toepassing die vandaag nog altijd de meest gebruikte is. De R12 werd later ook de motor die door de Duitse soldaten in de WOII gebruikt werd als stuwende zijde van een zijspan. En die kennen we dan weer zeer goed van die keer dat Steve McQueen erdoor achtervolgd werd toen hij over een afsluiting sprong.

7. Ducati 916

De Ducati 916 is één van de motor in dit lijstje die weinig commentaar behoeft. Een ontwerp van Massimo Tamburini dat hem de bijnaam Michelangelo van de motorfietsen opleverde. Met zijn enkelzijdige swingarm en ranke bouw, veranderde de motor het aangezicht van de motorindustrie. En 20 jaar na datum ziet de 916 er nog niet gedateerd uit. Later zou Tamburini voor MV Agusta ook nog de F4 tekenen. Zowel de F4 als de 916 staan in het Guggenheim museum. Maar de 916 was eerst.

6. Gilera Rondine

Gilera kocht in de jaren dertig het Rondine blok dat Carlo Gianini en Piero Remor in ’23 hadden ontwikkeld. De beide Italianen wisten dat een monocilinder ontoereikend was, maar ze wisten ook dat de longitudinale viercilinder van FN problemen had met de koeling. Daarom ontwierpen ze een vier-in-lijn. Een motor met vier cilinder in de breedte naast elkaar. Gelijke koeling voor de vier cilinders en bovendien de mogelijkheid om een veel kortere wielbasis te ontwikkelen. De rest is geschiedenis. Gilera vier-in-lijn werd gevolgd door MV vier-in-lijn werd gevolgd door Honda CB 750.

5. Yamaha RD 400

De Yamaha RD 400 staat in deze lijst omdat het de eerste seriemotor was die aluminium wielen kreeg aangemeten. Tegenwoordig verdient het een speciale vermelding als een motor spaakwielen heeft (de Honda CB1100 of MV Agusta Dragster RR bijvoorbeeld) maar vroeger waren spaakwielen gewoon de regel. Yamaha liet voor het eerst zien dat de wielen die al in de racerij opdoken, ook van toepassing konden zijn op seriemotoren. Voor liefhebbers van klassieke motoren is dit trouwens de lijn die getrokken wordt tussen een youngtimer en een classic. Zonder spaakwielen geen classic. Het is maar hoe je het bekijkt. Wij vinden de RD 400 in elk geval wel een klassieker.

4. Vincent Rapide

De Vincents gebouwd tussen 1936 en 1955 waren ronduit vooruitstrevend. Ze gebruikten voetbediende versnellingen, waren de eerste motoren waarin het blok als dragend deel van het frame gebruikt werd en ook al waren er twee schokbrekers, ze waren naast elkaar gemonteerd en voorspelden dat er met deze lay out ook monoshocks konden komen. Hebben de Vincents alle latere motoren beïnvloed? Niet zeker want de concurrenten kopieerden niet meteen alles wat de Vincent zo uitzonderlijk maakte. Wellicht waren de motoren té vooruitstrevend. Maar het kan niet ontkend worden dat vele jaren later heel wat motoringenieurs een blik op het ontwerp van de Vincent Rapid geworpen hebben vooraleer ze zelf verder tekenden.

3. Kawasaki Z1000

De Z1000 uit 1980 is zeker niet de mooiste motor die Kawasaki ooit bouwde. En het is evenmin de snelste of de sterkste. Maar het is wel de eerste productiemotor die op grote schaal gebouwd werd met benzine injectie. Tegenwoordig worden er geen viertaktmotoren meer gebouwd zonder elektronische benzine-inspuiting. In 1980 was het ronduit revolutionair om dit op een serie motor toe te passen. Alles wat daarna volgde was verder bouwen op wat er op de Z1000 voor het eerst geïntroduceerd werd. Het feit dat je tien jaar geleden nog probleemloos motoren kon kopen met ronduit vervelende injectiesystemen, toont aan hoe innovatief de Z1000 in ’80 was. Het feit dat de 1979 versie ook werd gebruikt in de CHiPs TV-serie in de eighties, is geen pluspunt. Integendeel, anders was de Kawa misschien nog hoger geëindigd…

2. Honda CBR 900 RR Fireblade

In tegenstelling tot de meeste motoren op dit lijstje, heeft de Honda CBR 900 RR Fireblade geen enkel onderdeel dat voor het eerst gebruikt werd of voor het eerst in massa productie kwam. Niks op de Fireblade was nieuw in ’92. Wat wél baanbrekend nieuw was, was de filosofie achter de motor. Het idee om de wendbaarheid van een 600 te combineren met de kracht van een 1000 werd voor het eerst toegepast op de Fireblade en sindsdien is er geen enkele sportmotor meer gemaakt die deze filosofie niet huldigt. Net zoals de CB 750 23 jaar eerder deed, veranderde de Blade het aanzicht van de markt. De CB deed dat op een nog iets breder vlak, de Fireblade veranderde gewoon de markt van de sportmotoren. Voor altijd, want nog steeds wordt er nu gestreefd naar een laag gewicht, compacte afmetingen en een hoog vermogen. Mocht dat de Blade er niet geweest zijn, reed iedereen die op zoek was naar een potente superbike nog altijd met een afstammeling van de GSX-R 1100…

1. Honda CB 750

Je kunt de invloed van de Honda CB 750 moeilijk overschatten. Door velen wordt de ‘Four’ beschouwd als de eerste echte superbike. In elk geval was het de eerste massaproductiemotor die een vier-in-lijn motor had én schijfremmen. Voor de CB waren de meeste motoren singles of twins met trommelremmen. Na de CB waren het vierpitters met schijfremmen. Zo eenvoudig is dat. Als we vandaag het romige gevoel van een vier-in-lijn kennen, dan is dat dankzij Honda’s CB 750. Het zou fout zijn te stellen dat de Honda er ook voor zorgde dat Britten als Triumph en Norton (tijdelijk) het loodje legden. De Britse motorindustrie was niet meer wat ze in het begin van de jaren zestig was. De CB deed niet meer dan de doodsteek geven…

Reageren

Registreer of log in om te reageren...